|
Zesde Wahlwillerdag weer een succes |
|
De 6e Wahlwillerdag werd, ondanks het slechte weer,
weer een succes. Jos Weijkamp presenteerde het 6e jaarboek van de Stichting
Heemkunde Wahlwiller en Rijkel Groenveld kreeg het eerste exemplaar overhandigd.
De organisatie had voor de eerste keer een stukje Oude Baan verkeersvrij gemaakt
zodat de markt rond eetcafé De Verwondering was geconcentreerd. Door de
rondleidingen bij het carrosseriebouwbedrijf van Pascal Frankort waren veel
bezoekers erg onder de indruk. Iedere bezoeker werd getrakteerd op een drankje
omdat Pascal 15 jaar het bedrijf in Wahlwiller exploiteerde. Tevens werd het
straatnaambord van de nieuwe wijk ‘Leijenhof’ onthuld door wethouder Ruud
Verhoeven. Van de Heemkunde kreeg iedere nieuwe bewoner een boekje met de
historische beschrijving van de Hof van Wahlwiller ofwel de Leijenhof zoals deze
in de volksmond werd genoemd. Het boekje is een kopie van het artikel van Hub
Franssen zoals dit in het eerste jaarboek van 2004 van de Heemkunde is
opgenomen. Jo Heuts won voor de derde keer op rij het jeu de boules toernooi dat
op zaterdag 6 juni had plaatsgevonden op de jeu de boulesbaan aan de Wildertref. Klik hier voor een fotoimpressie. |
|
Plaatsnamen - familienamenregister |
|
Plaatsnamenregister
en familienamenregister van het
Jaarboek 6 (2009) zijn beschikbaar. |
|
STRAATNAAMBORD VAN DE LEIJENHOF |
|
Dit jaar vindt er een
bijzondere gebeurtenis plaats op 7 juni a.s. tijdens de Wahlwillerdag. Om 14.00
uur zal het straatnaambord van de Leijenhof worden onthuld door wethouder
Ruud Verhoeven van de gemeente Gulpen-Wittem. De Stichting Heemkunde
Wahlwiller heeft de gemeente Gulpen-Wittem geadviseerd in de naam van de
nieuwe straat en zal hier op speciale wijze aandacht aan schenken.In het
bijzonder worden hiervoor de nieuwe bewoners van de Leijenhof uitgenodigd. |
|
ZESDE JAARBOEK STICHTING HEEMKUNDE WAHLWILLER |
|
Op zondag 7 juni 2009 hoopt de Stichting Heemkunde Wahlwiller haar
zesde jaarboek in successie uit te brengen. Het is een 208 pagina’s tellend, goed geïllustreerd boekje geworden met een aantal artikelen die een volgend tipje van de sluier van de geschiedenis van Wahlwiller optillen. Na het artikel over het lager onderwijs in Wahlwiller vóór de Franse Tijd, dat in het vorige jaarboek verscheen, bieden we u dit jaar een bijdrage van oud-hoofd-der-school Rijkel Groenveld over de school van Wahlwiller na die Franse periode. De schrijver, die vooral zeer geïnteresseerd was in ‘de schoolstrijd uit de jaren dertig’ tussen Wahlwiller en Nijswiller, ontdekte dat deze term herhaaldelijk in de historie van de plaatselijke school opduikt. Van de vele interessante gegevens die hij in de archieven traceerde, heeft hij - door zijn eigen vertelstijl - een vlot leesbaar verhaal weten te componeren. Groenveld brengt zijn overzicht in twee delen: in dit deel beschrijft hij de ontwikkelingen vanaf 1815 tot 1936; in het volgende jaarboek hoopt hij zijn verhaal door te trekken tot aan het begin van de 21e eeuw. In de wetenshap dat ook nog een artikel over het onderwijs in Wahlwiller tussen 1794 en 1815 in voorbereiding is, mogen we constateren dat dit onderwerp binnenkort volledig beschreven zal zijn. Het tweede grote artikel handelt over het jaar 1794-1795, het jaar van de bezetting van ‘oostelijk Zuid-Limburg’ door de Franse troepen. Wat bezetting betekent, herinneren velen zich nog uit de meidagen van 1940. Wat bezetting anderhalve eeuw eerder betekend heeft voor de inwoners van Wahlwiller en het grote kanton Vaals, wordt in dit artikel uit de doeken gedaan aan de hand van meer dan 100 brieven die de Vaalser fabrikant Johan Arnold von Clermont als administrator van het kanton Vaals heeft achtergelaten. Aangevuld met de gegevens van de voormalige drost van Wittem, Joachim Ignatius Isfordt, krijgen we een goed beeld van de vorderingen in natura en de bijdragen in geld die onze voorouders destijds hebben moeten opbrengen. Interessant is te lezen welke houding zowel de administrator als de voormalige drost daarbij hebben ingenomen. Even interessant is de herhaaldelijk voorkomende opmerking over een driedeling binnen het kanton Vaals en wel tussen de oude vrije rijksheerlijkheden, de vroegere Oostenrijkse gebieden en de voormalige Staatse gemeenten. Een kort artikel is gewijd aan het verwijderen van de kruiswegstaties uit het Cunibertuskerkje van Wahlwiller door de schilder zelf, afgelopen Goede Vrijdag 60 jaar geleden. De oorzaken en de verwikkelingen rondom dit conflict, die een gedesillusioneerde Aad de Haas uiteindelijk tot deze daad brachten, worden nog eens op een rijtje gezet. Het foto-archief staat dit jaar onder andere stil bij twee winkels die inmiddels uit het dorpsbeeld van Wahlwiller zijn verdwenen: de winkel van Waghemans-Kohl en die van Wiertz-Steins. Beide onderwerpen zijn van een korte tekst voorzien. Die over de laatstgenoemde winkel werd geschreven door een lid van de winkeliersfamilie Wiertz. Nieuw is de toevoeging van een ‘Kroniek van Wahlwiller’, waarin de belangrijkste gebeurtenissen in het dorp over het voorafgaande kalenderjaar zijn opgenomen. Een aantal kleurenfoto’s illustreert deze gebeurtenissen. Het is de bedoeling deze kroniek in de volgende jaarboeken vort te zetten. U kunt dit boek bestellen door € 12,00 over te maken op rekeningnummer 96.62.79.484 ten name van de Stichting Heemkunde Wahlwiller onder vermelding van: Jaarboek 2009. Wij verzoeken u zowel uw naam als volledig adres bij de bestelling te vermelden. Het boek ligt dan op 7 juni 2009 vanaf ± 12.30 voor u klaar in eetcafé ‘De Verwondering’ aan de Oude Baan te Wahlwiller. Wilt u het boekje thuis gestuurd krijgen, maak dan € 15,00 over op hetzelfde rekeningnummer, eveneens onder vermelding: Jaarboek 2009 (s.v.p. met vermelding van uw naam en volledig adres). Internationale codes van onze bank. IBAN: NL51 SNSB 0966 2794 84 (dit is tevens ons banknummer) BIC : SNSBNL2A Wahlwiller, mei 2009 Stichting Heemkunde Wahlwiller |
|
Vijfde Wahlwillerdag 15 juni 2008, een fotoimpressie van de dag |
|
Op
zondag 15 juni 2008 presenteerde de Stichting Heemkunde Wahlwiller tijdens
de 5e Wahlwillerdag haar 5e jaarboek. |
|
Bijlage jaarboek 5 2008 bij het artikel: JOHAN PIETER LOOP. DE TERUGKEER VAN EEN SOLDAAT UIT HET LEGER VAN NAPOLEON |
| Vijfde jaarboek Stichting Heemkunde Wahlwiller |
|
Opgericht in maart 2003, heeft de Stichting
Heemkunde Wahlwiller op 15 juni 2008 haar vijfde jaarboek uitgebracht. Een lustrumuitgave dus.
Wij zijn er bijzonder trots op dat de bekende Limburgse bouw- en cultuurhistoricus Coen Eggen deze lustrumuitgave heeft willen openen met een artikel over hoeve Lanterne. Na de geschiedenis over vroegste eigenaren en bewoners van deze boerderij in ons tweede jaarboek, laat Eggen in zijn bouwkundige analyse de muren van het huidige gebouw spreken. Dat levert verrassende constateringen op over de ouderdom, de bouw en vernieuwbouw van deze hoeve met haar vrij unieke langsdeelschuur. Een tweede uitvoerig artikel beschrijft het ontstaan en de ontwikkeling van het plattelandsonderwijs in Wahlwiller-Mechelen (en Nijswiller) vóór 1795. Daarin wordt allereerst duidelijk gemaakt waarom de invloed van de Kerk op dit onderwijs altijd zo vanzelfsprekend is geweest. Interessant is bovendien de ontdekking dat eind 18e eeuw vooral in Wittem de invloed van het Duitse Verlichtingsdenken zichtbaar werd. Het derde artikel gaat over een onderwerp dat dit jaar ook elders in de schijnwerpers staat: de Napoleontische tijd. We wisten al langer dat ook in Wittem relatief veel jongemannen door Napoleon zijn opgeroepen om dienst te nemen in zijn leger. Van Jan Pieter Loop weten we echter meer. Deze twintigjarige vrijgezel en voorvader van ons heemkundelid Fen Hermans, trad in 1806 in dienst van de Franse keizer, overleefde vele veldslagen, werd vermist verklaard maar keerde onverwachts in 1816 met een protestantse vrouw en twee kinderen naar Epen terug. Een verrassing voor menig familielid! In deze lustrumuitgave natuurlijk ook weer een stukje geschiedenis over de kerk van Wahlwiller, nu over de periode 1700-1750. De nadruk ligt op het pastoraat van de heren Duckers ( 1691-1730) en Pessers (1731-1741) en op enige aanverwante zaken zoals kerktienden en patronaatsrecht. Welke inwoner van Wahlwiller weet nog dat tijdens de laatste weken van Wereldoorlog II een openbare schuilkelder of beter 'schuilgrot' is aangelegd langs het Bronnenbergpad (achter 't Klauwes)? Jan en Leo Scheffers maakten een reconstructie en haalden herinneringen op. Tot slot zijn er een aantal dorpsfoto's opgenomen uit ons onuitputtelijke foto-archief dat - dankzij u - nog elk jaar met tientallen foto's wordt aangevuld. Naast enkele foto's ter ere van het 44-jarig bestaan van de plaatselijke carnavalsvereniging 'De Boemelaire" treft u weer enkele bekende dorpsfiguren aan. Jan Mertens stelt weer een register op persoons- en plaatsnamen samen, dat u na de zomervakantie van 2008 kunt downloaden op deze website. Het lustrumjaarboek is met 212 pagina's omvangrijker dan u van ons gewend bent. Talrijke (kleuren)foto's zijn ter illustratie toegevoegd. U kunt het boekje bestellen door € 15,00 (=incl. verzendkosten) over te maken op rekeningnummer 96.62.79.484 ten name van de Stichting Heemkunde Wahlwiller onder vermelding van: Jaarboek 2008 met naam, adres en woonplaats. Het boekje zal u dan worden toegezonden. Internationale codes van onze bank. IBAN: NL51 SNSB 0966 2794 84 (dit is tevens ons banknummer) BIC : SNSBNL2A Het boek is - voor zover nog voorradig -
voor € 12,00 te verkrijgen bij
boekhandel 'De Wegwijzer', Wittemer Allee 32 in Wittem, alsook in Café
de Verwondering, tegenover de kerk van Wahlwiller. Wahlwiller, 2008 |
|
|
| Gulpener Duim voor Heemkunde Wahlwiller |
| Trots namen wij, leden van Heemkunde
Wahlwiller,
tijdens de Gulpener Bierfeesten op zondag 19 augustus 2007, uit handen van
oud-directeur van de Gulpener Bierbrouwerij, Paul Rutten, de Gulpener Duim in
ontvangst. Deze bijzondere onderscheiding is een stimuleringsprijs voor
bijzondere activiteiten voor en door de gemeenschap Gulpen-Wittem. De
Heemkundevereniging krijgt deze prijs omdat het de heemkunde nieuw leven heeft
ingeblazen en omdat het stimulerend heeft gewerkt voor het ontstaan van andere
heemkundeverenigingen in de gemeente Gulpen-Wittem. De mooie bronzen duim en het
daarbij horende geldbedrag van 1250 euro is een enorme stimulans om door te
gaan. Foto's van deze gebeurtenis. 20 augustus 2007 |
|
|
In de kleine kern Wahlwiller onder de grote
gemeente Gulpen-Wittem hebben enkele inwoners het plan opgevat om een
eigen Heemkundevereniging op te richten. Het idee is voortgekomen uit de
wetenschap dat diverse mensen op verschillende manieren bezig zijn met de
geschiedenis van het dorp. De bedoeling is deze krachten allemaal te bundelen en
zodoende de mogelijkheid te scheppen om gezamenlijk de historie van het dorp
Wahlwiller te bestuderen en wel op maatschappelijke terreinen. Zodoende kan het
ontstaan van de huidige gemeenschap Wahlwiller in kaart worden gebracht.
Allereerst zal de periode vanaf ±
1800, toen Wahlwiller precies 101 inwoners ouder dan 12 jaar telde, onder de
loep worden genomen. Het is de bedoeling vanuit deze groep mensen de
ontwikkeling van de bevolking van Wahlwiller in beeld te brengen evenals
de beroepen waarin men werkzaam was, waar men woonde en het onroerend goed dat men
in en rond Wahlwiller bezat. Verder wordt natuurlijk de geschiedenis van kerk en
school, van de historische panden, de verenigingen (ook van de inmiddels
verdwenen verenigingen), de opkomst van de Wilderse bedrijven, de middenstand,
enzovoort onderzocht.
Het voordeel van Wahlwiller bij zo'n onderzoek is dat het een kleine,
overzichtelijke gemeenschap is, die desondanks steeds een belangrijk onderdeel
heeft uitgemaakt van het hertogdom Limburg, later Brabant, vervolgens de Vrije
Rijksheerlijkheid Wittem, het departement Nedermaas en tenslotte van de
gemeenten Wittem en Gulpen-Wittem. Aan het einde van die studie zullen de
resultaten gepubliceerd worden.
Daarnaast is men al begonnen met het inzamelen en digitaliseren van foto's en
het onderhouden van een internetpagina waar de actualiteiten rond Wahlwiller te
vinden zijn.
Aangezien dit een omvangrijk werk is, zijn de initiatiefnemers op zoek naar
mensen die tijd en interesse hebben om hen daarbij behulpzaam te zijn. Bent u
zelf bezig met het uitzoeken van uw familieverleden of met welk aspect van
Wahlwiller dan ook, dat kan bijdragen tot een zo volledig mogelijke
geschiedenis van het dorp, bezit u foto's van (mensen/gebouwen uit) Wahlwiller
of bent u gewoon geïnteresseerd in Wilderse geschiedenis, neem dan contact op
met een van de onderstaande initiatiefnemers. Het zou jammer zijn als er bij
deze tijdrovende klus werkzaamheden dubbel gedaan zouden worden. We rekenen op u!
E-mail: info@heemkundewahlwiller.nl